Quy định tạm hoãn xuất cảnh áp dụng với 4 nhóm đối tượng

Bộ Tài chính vừa có báo cáo gửi Thủ tướng Chính phủ liên quan đến thông tin phản ánh báo chí về tạm hoãn xuất cảnh do nợ thuế với số tiền nhỏ (nợ 15.000 đồng - PV).

Bộ cho biết, qua rà soát dữ liệu quản lý thuế, các trường hợp được phản ánh là cá nhân đã bị áp dụng biện pháp tạm hoãn xuất cảnh từ năm 2023 do là người đại diện pháp luật của doanh nghiệp có nợ thuế, không còn hoạt động tại địa chỉ đăng ký nhưng không thực hiện thủ tục thông báo với cơ quan đăng ký kinh doanh và cơ quan thuế theo quy định.

Tháng 4/2024 và tháng 4/2025, Thuế TPHCM đã ban hành thông báo hủy bỏ tạm hoãn xuất cảnh đối với các cá nhân này ngay sau khi hoàn thành nghĩa vụ thuế.

Bộ Tài chính cho rằng các phản ánh chưa phản ánh đầy đủ thực tế sự việc và quá trình xử lý của cơ quan thuế, trong khi cơ quan thuế đã chủ động cảnh báo, công khai thông tin và kịp thời hủy bỏ tạm hoãn xuất cảnh sau khi người nộp thuế hoàn thành nghĩa vụ.

Theo Bộ Tài chính, việc tạm hoãn xuất cảnh được quy định tại Luật Quản lý thuế số 38/2019/QH14 và tiếp tục được sửa đổi, bổ sung tại Luật số 56/2024/QH15. Trên cơ sở đó, ngày 28/2/2025, Chính phủ ban hành Nghị định số 49/2025/NĐ-CP quy định cụ thể ngưỡng áp dụng tạm hoãn xuất cảnh đối với từng nhóm đối tượng.

Theo quy định, biện pháp này được áp dụng với 4 nhóm đối tượng.

Thứ nhất, cá nhân kinh doanh, chủ hộ kinh doanh thuộc trường hợp bị cưỡng chế thi hành quyết định hành chính về quản lý thuế có số tiền thuế nợ từ 50 triệu đồng trở lên và nợ quá thời hạn nộp trên 120 ngày.

Thứ hai, cá nhân là người đại diện theo pháp luật của doanh nghiệp, hợp tác xã, liên hiệp hợp tác xã bị cưỡng chế thi hành quyết định hành chính về quản lý thuế có số tiền thuế nợ từ 500 triệu đồng trở lên và quá thời hạn nộp trên 120 ngày.

Thứ ba, cá nhân kinh doanh, chủ hộ kinh doanh, người đại diện doanh nghiệp, hợp tác xã, liên hiệp hợp tác xã không còn hoạt động tại địa chỉ đăng ký có số tiền thuế nợ quá hạn và sau 30 ngày kể từ ngày cơ quan thuế thông báo về việc sẽ áp dụng biện pháp tạm hoãn xuất cảnh mà chưa hoàn thành nghĩa vụ thuế.

Thứ tư, người Việt Nam xuất cảnh để định cư ở nước ngoài, người Việt Nam định cư ở nước ngoài, người nước ngoài trước khi xuất cảnh khỏi Việt Nam có số tiền thuế nợ quá hạn mà chưa hoàn thành nghĩa vụ thuế.

Đối với nhóm doanh nghiệp, hộ kinh doanh đang hoạt động, Nghị định số 49/2025 quy định ngưỡng nợ tối thiểu để thực hiện tạm hoãn xuất cảnh. 

Trong khi đó, nhóm không còn hoạt động tại địa chỉ đăng ký không quy định ngưỡng nợ tối thiểu do đây là nhóm có rủi ro thuế rất cao, ngoài việc nợ thuế còn vi phạm nhiều nghĩa vụ khác như không nộp hồ sơ khai thuế, không xuất trình sổ sách chứng từ, mua bán hóa đơn, sử dụng hóa đơn không hợp pháp, trốn thuế, chiếm đoạt tiền thuế, bỏ địa chỉ kinh doanh không thông báo với cơ quan thuế.

Theo Bộ Tài chính, nhiều quốc gia trên thế giới cũng áp dụng biện pháp tạm hoãn xuất cảnh đối với người nợ thuế như Trung Quốc, Indonesia, Mỹ, Malaysia, Ấn Độ, Philippines và Đài Loan (Trung Quốc). Quy định hiện hành của Việt Nam là phù hợp với thông lệ quốc tế.

Sẽ nâng cấp hệ thống để hủy bỏ tạm hoãn xuất cảnh theo thời gian thực

Theo Bộ Tài chính, thời gian qua cơ quan thuế đã triển khai nhiều giải pháp đồng bộ như tuyên truyền chính sách, gửi thư ngỏ đến người nộp thuế, công khai thông tin liên quan đến tạm hoãn xuất cảnh trên cổng thông tin điện tử của cơ quan thuế và ứng dụng eTax Mobile.

Cơ quan thuế cũng triển khai nhiều giải pháp công nghệ thông tin để hỗ trợ người nộp thuế tra cứu thông tin đăng ký thuế, nghĩa vụ thuế và xử lý các khoản nợ phát sinh.

Đồng thời, cơ quan thuế và cơ quan quản lý xuất nhập cảnh đã thực hiện trao đổi dữ liệu điện tử theo quy chế phối hợp về truyền nhận thông tin tạm hoãn xuất cảnh và hủy bỏ tạm hoãn xuất cảnh bằng phương thức điện tử.

Theo số liệu quản lý trên hệ thống, cơ quan thuế đã ban hành thông báo tạm hoãn xuất cảnh đối với khoảng 105.000 người đại diện pháp luật của doanh nghiệp, chủ hộ kinh doanh với số tiền thuế nợ gần 61.000 tỷ đồng.

Trong đó, khoảng 65.000 người đại diện pháp luật của doanh nghiệp, chủ hộ kinh doanh không còn hoạt động tại địa chỉ đăng ký bị thông báo tạm hoãn xuất cảnh với số tiền thuế nợ hơn 6.900 tỷ đồng.

Lũy kế đến nay, cơ quan thuế đã thu hồi được nợ thuế của trên 13.000 người nộp thuế với số tiền hơn 4.000 tỷ đồng. Trong đó, khoảng 7.100 người nộp thuế thuộc trường hợp không hoạt động tại địa chỉ đăng ký đã chủ động liên hệ với cơ quan thuế để nộp thuế với số tiền gần 100 tỷ đồng và đã được hủy bỏ tạm hoãn xuất cảnh.

Bộ Tài chính đánh giá, biện pháp tạm hoãn xuất cảnh là một trong những giải pháp hiệu quả nhằm nâng cao tính tuân thủ pháp luật của người nộp thuế, tăng cường hiệu lực, hiệu quả quản lý thuế và tạo môi trường kinh doanh bình đẳng, minh bạch.

Trong tháng 5, Bộ chỉ đạo Cục Thuế phối hợp với Cục Quản lý xuất nhập cảnh - Bộ Công an nghiên cứu giải pháp nâng cấp ứng dụng công nghệ thông tin để thực hiện hủy bỏ tạm hoãn xuất cảnh nhanh nhất, theo thời gian thực, ngay sau khi người nộp thuế hoàn thành nghĩa vụ với ngân sách nhà nước.

Bộ Tài chính cho biết sẽ tiếp thu, hoàn thiện Nghị định hướng dẫn Luật Quản lý thuế trình Chính phủ trong tháng 6/2026 theo hướng phát huy những mặt được của Nghị định số 49/2025, đồng thời điều chỉnh, bổ sung về đối tượng, phạm vi và các giải pháp hỗ trợ tuân thủ cho người nộp thuế, nhất là hộ và cá nhân không kinh doanh.