Kim loại 2D lọt Top 10 thành tựu khoa học năm 2025

25/02/2026 09:47
DNTH: Một thành tựu mang tính bước ngoặt của các nhà khoa học Trung Quốc trong lĩnh vực vật lý vừa được tạp chí Physics World vinh danh trong danh sách “Top 10 đột phá vật lý của năm 2025”.
Thành tựu này liên quan đến việc chế tạo thành công kim loại hai chiều đầu tiên của Trung Quốc, một bước tiến từng được giới khoa học đánh giá là gần như không thể thực hiện.
 

Công trình do nhóm nghiên cứu thuộc Viện Vật lý, Viện Hàn lâm Khoa học Trung Quốc dẫn đầu và đã được công bố trên tạp chí Nature hồi tháng 3/2025.

Kim loại 2D lọt Top 10 thành tựu khoa học năm 2025 2
Ảnh minh họa

Bằng cách phát triển phương pháp chế tạo ở cấp độ nguyên tử, nhóm nghiên cứu của Trung Quốc đã tạo ra nhiều loại kim loại hai chiều (2D) khác nhau, bao gồm thiếc, chì, bismuth (một nguyên tố hóa học có ký hiệu Bi và nguyên tố thứ 83 trong bảng tuần hoàn hóa học) hay indium (một nguyên tố hóa học với ký hiệu In và nguyên tố thứ 49 trong bảng tuần hoàn hóa học).

Theo ông Trương Quảng Vũ, nhà khoa học chủ chốt của nhóm nghiên cứu, độ dày của các kim loại hai chiều này chỉ bằng khoảng 1/1.000.000 độ dày của một tờ giấy A4 và 1/200.000 đường kính sợi tóc người. Ông cũng lưu ý việc tạo ra kim loại hai chiều được coi là thách thức đặc biệt lớn do các liên kết giữa các nguyên tử kim loại rất mạnh theo mọi hướng.

 Kể từ khi vật liệu graphene đơn lớp (một tấm vật liệu siêu mỏng chỉ dày một lớp nguyên tử carbon) được phát hiện năm 2004, các vật liệu hai chiều (2D) đã làm thay đổi căn bản nhận thức của con người về vật chất, đồng thời thúc đẩy những bước tiến lớn trong vật lý chất ngưng tụ và khoa học vật liệu. Trong hai thập kỷ qua, các nhóm vật liệu 2D đã phát triển nhanh chóng với hàng trăm vật liệu có thể chế tạo trong phòng thí nghiệm và gần 2.000 vật liệu mới được chứng minh bằng tính toán khoa học mà chưa hoặc chưa thể chế tạo thành công trong thực tế.
 

Theo các nhà khoa học, kim loại 2D có tiềm năng mở ra giai đoạn phát triển công nghệ mới với nhiều ứng dụng đột phá trong các lĩnh vực như transistor (bóng bán dẫn) siêu nhỏ tiêu thụ điện năng thấp, thiết bị tần số cao hay màn hình trong suốt. Ngoài ra, kim loại 2D cũng giúp mở ra khả năng chế tạo các cảm biến siêu nhạy giúp phát hiện những chất độc nồng độ rất nhỏ mà con người không thể nhận biết hoặc không thể cảm nhận được, cũng như chế tạo chất xúc tác hóa học hiệu quả cao giúp tăng tốc phản ứng hóa học một cách tối ưu, tiết kiệm năng lượng và nguyên liệu.

Physics World là tạp chí hàng đầu của Hội Vật lý Anh, hiệp hội nghề nghiệp và học tập trong lĩnh vực vật lý tại  Liên hiệp Vương quốc Anh và Bắc Ireland. Danh sách “Top 10 đột phá vật lý hằng năm” của tạp chí này được giới khoa học quốc tế đánh giá có uy tín cao, với các tiêu chí lựa chọn nghiêm ngặt về ý nghĩa khoa học, mức độ tiếp cận và làm chủ tri thức, sự kết hợp chặt chẽ giữa lý thuyết và thực nghiệm, cũng như tầm ảnh hưởng trong cộng đồng vật lý toàn cầu.


Tin xem thêm

Chiếc đồng hồ thông minh có thể đưa ra cảnh báo nguy cơ tăng huyết áp

Công nghệ
20/11/2026 09:29

Huawei Watch 6 series hỗ trợ ba nghiên cứu sức khoẻ gồm nghiên cứu nguy cơ tăng huyết áp, nghiên cứu bệnh động mạch vành và nghiên cứu nguy cơ tiểu đường.

Mặt Trăng hé lộ vật chất bí ẩn, thứ đáng lẽ không thể tồn tại trong tự nhiên

Công nghệ
20/11/2026 09:28

Các nhà khoa học vừa phát hiện một dạng sắt kim loại đặc biệt trong những mẫu đất Mặt Trăng, do tàu thăm dò Hằng Nga 6 (Chang’e-6) của Trung Quốc mang về Trái Đất.

AI công nghiệp và bản sao số sẽ giúp Việt Nam tự chủ, thoát bẫy gia công

Công nghệ
17/11/2026 10:20

Đại diện Dassault Systèmes nhận định làm chủ dữ liệu, AI công nghiệp và bản sao số sẽ giúp Việt Nam tự chủ chuỗi cung ứng, nâng cao hàm lượng giá trị gia tăng, thoát khỏi...

Đằng sau cái lắc đầu phũ phàng của Ý, Nhật đối với Đức trong công nghệ tiêm kích GCAP

Công nghệ
17/11/2026 10:17

Ý và Nhật thẳng thừng từ chối Đức tham gia trực tiếp vào tiêm kích GCAP thế hệ 6, chỉ đồng ý tư cách quan sát viên không có quyền can thiệp nghiên cứu. Khám phá ngay công...

Sau iPhone Duo, người dùng mất niềm tin vào iPhone 20 Pro?

Công nghệ
17/11/2026 10:15

Những vấn đề nghiêm trọng trên iPhone Duo cùng hàng loạt thất bại của các sản phẩm thế hệ đầu tiên đang khiến kỳ vọng dành cho iPhone 20 Pro giảm sút.

Bắt buộc truy xuất nguồn gốc hàng hóa có mức độ rủi ro cao trên môi trường số

Công nghệ
13/11/2026 09:48

Từ 1/1/2027, Nghị định 372/2026/NĐ-CP về định danh, xác thực và truy xuất nguồn gốc sản phẩm, hàng hoá sẽ có hiệu lực. Đối với hàng hóa có mức độ rủi ro cao bắt buộc phải...

Bí ẩn công nghệ đạn tuần kích Harpia-A1 E của Nga tấn công mục tiêu ở khoảng cách cực xa

Công nghệ
13/11/2026 09:46

Nga ra mắt phiên bản xuất khẩu đạn tuần kích Harpia-A1 E tầm xa 1.000km, mang đầu đạn 50kg, tự động san phẳng mục tiêu cố định.

5 cài đặt iPhone chặn cuộc gọi rác, tin nhắn lừa đảo

Công nghệ
13/11/2026 09:44

Từ bảo vệ thiết bị bị đánh cắp đến công cụ phát hiện nguy cơ giả mạo, iPhone được trang bị nhiều lớp bảo mật giúp bảo vệ tài khoản, tài chính và dữ liệu cá nhân.

Trái Đất vừa 'bắt giữ' một mặt trăng mini, hé lộ điều xảy ra vào năm 2027

Công nghệ
10/11/2026 10:02

Trái Đất vừa có thêm một vệ tinh tự nhiên tạm thời 2026 QQ8, thường được gọi là “mặt trăng mini”. Liệu nó có là mối đe dọa đối với sự an toàn của Trái Đất?