Kim loại 2D lọt Top 10 thành tựu khoa học năm 2025

25/02/2026 09:47
DNTH: Một thành tựu mang tính bước ngoặt của các nhà khoa học Trung Quốc trong lĩnh vực vật lý vừa được tạp chí Physics World vinh danh trong danh sách “Top 10 đột phá vật lý của năm 2025”.
Thành tựu này liên quan đến việc chế tạo thành công kim loại hai chiều đầu tiên của Trung Quốc, một bước tiến từng được giới khoa học đánh giá là gần như không thể thực hiện.
 

Công trình do nhóm nghiên cứu thuộc Viện Vật lý, Viện Hàn lâm Khoa học Trung Quốc dẫn đầu và đã được công bố trên tạp chí Nature hồi tháng 3/2025.

Kim loại 2D lọt Top 10 thành tựu khoa học năm 2025 2
Ảnh minh họa

Bằng cách phát triển phương pháp chế tạo ở cấp độ nguyên tử, nhóm nghiên cứu của Trung Quốc đã tạo ra nhiều loại kim loại hai chiều (2D) khác nhau, bao gồm thiếc, chì, bismuth (một nguyên tố hóa học có ký hiệu Bi và nguyên tố thứ 83 trong bảng tuần hoàn hóa học) hay indium (một nguyên tố hóa học với ký hiệu In và nguyên tố thứ 49 trong bảng tuần hoàn hóa học).

Theo ông Trương Quảng Vũ, nhà khoa học chủ chốt của nhóm nghiên cứu, độ dày của các kim loại hai chiều này chỉ bằng khoảng 1/1.000.000 độ dày của một tờ giấy A4 và 1/200.000 đường kính sợi tóc người. Ông cũng lưu ý việc tạo ra kim loại hai chiều được coi là thách thức đặc biệt lớn do các liên kết giữa các nguyên tử kim loại rất mạnh theo mọi hướng.

 Kể từ khi vật liệu graphene đơn lớp (một tấm vật liệu siêu mỏng chỉ dày một lớp nguyên tử carbon) được phát hiện năm 2004, các vật liệu hai chiều (2D) đã làm thay đổi căn bản nhận thức của con người về vật chất, đồng thời thúc đẩy những bước tiến lớn trong vật lý chất ngưng tụ và khoa học vật liệu. Trong hai thập kỷ qua, các nhóm vật liệu 2D đã phát triển nhanh chóng với hàng trăm vật liệu có thể chế tạo trong phòng thí nghiệm và gần 2.000 vật liệu mới được chứng minh bằng tính toán khoa học mà chưa hoặc chưa thể chế tạo thành công trong thực tế.
 

Theo các nhà khoa học, kim loại 2D có tiềm năng mở ra giai đoạn phát triển công nghệ mới với nhiều ứng dụng đột phá trong các lĩnh vực như transistor (bóng bán dẫn) siêu nhỏ tiêu thụ điện năng thấp, thiết bị tần số cao hay màn hình trong suốt. Ngoài ra, kim loại 2D cũng giúp mở ra khả năng chế tạo các cảm biến siêu nhạy giúp phát hiện những chất độc nồng độ rất nhỏ mà con người không thể nhận biết hoặc không thể cảm nhận được, cũng như chế tạo chất xúc tác hóa học hiệu quả cao giúp tăng tốc phản ứng hóa học một cách tối ưu, tiết kiệm năng lượng và nguyên liệu.

Physics World là tạp chí hàng đầu của Hội Vật lý Anh, hiệp hội nghề nghiệp và học tập trong lĩnh vực vật lý tại  Liên hiệp Vương quốc Anh và Bắc Ireland. Danh sách “Top 10 đột phá vật lý hằng năm” của tạp chí này được giới khoa học quốc tế đánh giá có uy tín cao, với các tiêu chí lựa chọn nghiêm ngặt về ý nghĩa khoa học, mức độ tiếp cận và làm chủ tri thức, sự kết hợp chặt chẽ giữa lý thuyết và thực nghiệm, cũng như tầm ảnh hưởng trong cộng đồng vật lý toàn cầu.


Tin xem thêm

Trung Quốc ra mắt robot chó dẫn đường cho người khiếm thị

Công nghệ
07/09/2026 15:50

Chó dẫn đường Xiaoyuan có bánh xe để di chuyển trên mặt phẳng và bốn chân để leo cầu thang, được phát triển nhằm hỗ trợ người khiếm thị tự di chuyển.

Hệ thống phòng không ‘mạng lưới’ NASAMS có gì đặc biệt?

Công nghệ
04/09/2026 10:15

Sở hữu kiến trúc mạng lưới thông minh, khả năng phóng đa loại tên lửa và hiệu suất tác chiến bá đạo, hệ thống phòng không NASAMS đang khẳng định vị thế ‘lá chắn thép’ tầm...

Trung Quốc đi sau công nghệ sản xuất chip tối tân 15 năm

Công nghệ
04/09/2026 10:14

Lãnh đạo cấp cao của tập đoàn Zeiss (Đức) nhận định Trung Quốc chậm khoảng 15 năm trong việc phát triển các thiết bị sản xuất chip tiên tiến nhất.

Từ ngày 1/9, quảng cáo tài sản mã hoá vẫn chưa bị phạt

Công nghệ
31/08/2026 10:42

Chỉ khi nào Việt Nam có sàn giao dịch tài sản mã hoá do Bộ Tài chính cấp phép thì quy định xử phạt tại Nghị định số 284 mới bắt đầu áp dụng.

Livestream nội dung không chuẩn mực trên mạng xã hội bị phạt đến 20 triệu đồng

Công nghệ
31/08/2026 10:41

Phát trực tiếp (livestream) nội dung, hình ảnh hoặc hành vi không phù hợp với chuẩn mực văn hóa, đạo đức xã hội trên không gian mạng có thể bị phạt lên đến 20 triệu đồng.

Google ra quy định mới 'cứu' smartphone giá rẻ trước cơn khát chip nhớ

Công nghệ
28/08/2026 09:58

Cơn bùng nổ trung tâm dữ liệu AI gây khan hiếm chip nhớ toàn cầu, buộc Google áp các chuẩn hiệu năng mới nhằm giảm mức ngốn RAM của ứng dụng Android trước năm 2027.

Hết thời 'bóc phốt' trên mạng xã hội

Công nghệ
28/08/2026 09:57

Tổ chức công khai dữ liệu cá nhân khi chưa có sự đồng ý của chủ thể dữ liệu cá nhân bị phạt lên đến 50 triệu đồng, riêng với cá nhân thực hiện hành vi này mức phạt lên đế...

Miễn phí AI soạn giáo án, bài giảng cho toàn bộ giáo viên, học sinh Việt Nam

Công nghệ
26/08/2026 09:07

Ngoài việc miễn phí công cụ AI soạn giáo án, bài giảng, từ nay đến cuối năm, hơn 30.000 giáo viên Việt Nam sẽ được bồi dưỡng kỹ năng ứng dụng AI vào thiết kế giáo án và h...

10 việc làm không thể bị trí tuệ nhân tạo thay thế

Công nghệ
26/08/2026 09:06

Lính cứu hỏa, phi công và các công việc chân tay trong môi trường khắc nghiệt là nhóm ngành nghề trí tuệ nhân tạo khó có thể thay thế nhất.