Sập đá cổ giống bảo vật quốc gia được phát hiện dưới ruộng

30/10/2026 10:07
Người dân ở Ninh Bình phát hiện một sập đá nguyên khối có niên đại thời Lê Trung Hưng (1533 - 1789), có nhiều nét giống sập đá bảo vật quốc gia tại Cố đô Hoa Lư.

Tại Bảo tàng tỉnh Ninh Bình (cơ sở 1) đang lưu giữ, trưng bày một hiện vật sập đá nguyên khối có niên đại khoảng cuối thế kỷ XVI, đầu thế kỷ XVII thời Lê Trung Hưng (1533 - 1789) nhằm phục vụ nhu cầu nghiên cứu, học tập, tham quan của người dân.

W-Sập đá 2.jpg
Sập đá cổ được đám trẻ chăn trâu bò phát hiện trong lúc chơi đùa ở ruộng ngô. Ảnh: Bảo tàng cung cấp.

Đại diện bảo tàng cho biết, vào cuối tháng 6/2020, một nhóm trẻ chăn trâu bò ở xã Xích Thổ, huyện Nho Quan (cũ), nay là xã Gia Lâm (Ninh Bình) trong lúc chơi đùa đã tình cờ phát hiện sập đá nằm dưới mặt đất ruộng ngô nên trình báo chính quyền địa phương.

Trước nguy cơ bờ bãi ven sông bị sụt lở do lũ lụt, hiện vật (sập đá) có thể bị vùi lấp, các cơ quan chuyên môn đã tiến hành khai quật, di dời hiện vật về bảo quản tại bảo tàng tỉnh vào tháng 7/2020.

W-Sập đá 1.jpg

Sập được khai quật đưa về trưng bày tại bảo tàng. Ảnh: Bảo tàng cung cấp.

Sập được tạo tác từ đá vôi nguyên khối nặng gần 3 tấn, kích thước dài 165cm, rộng 128cm, cao 53cm. Sập được làm theo phong cách “chân quỳ dạ cá”. Mặt sập được làm nhẵn, 4 mặt hông sập chạm khắc trang trí nhiều họa tiết hoa văn như rồng chầu, hoa thị, hoa cúc cách điệu.

W-Sập đá 3.jpg
Sập được làm bằng đá vôi nguyên khối nặng gần 3 tấn.

Đặc biệt, các đồ án rồng chầu được thể hiện một cách khỏe khoắn, thân mập, đuôi thẳng, lưng yên ngựa mang phong cách đậm nét mỹ thuật thời Hậu Lê. Ở 4 góc chân sập trang trí hình mặt linh thú cách điệu (có nhiều giả thiết đây là mặt hổ phù).

W-Sập đá 4.jpg
Kích thước dài 165cm, rộng 128cm, cao 53cm, mặt sập được làm nhẵn, bốn mặt hông sập chạm khắc trang trí nhiều họa tiết.

Các nhà nghiên cứu nhận định đây là sập đá cổ có niên đại trong khoảng cuối thế kỷ XVI, đầu thế kỷ XVII, có giá trị về văn hóa, lịch sử, mỹ thuật. Phong cách tạo tác tổng thể cũng như trang trí có nhiều nét giống các sập đá ở đền thờ Đinh Tiên Hoàng tại Khu di tích lịch sử văn hóa Cố đô Hoa Lư, đã được công nhận là bảo vật quốc gia.

W-Sập đá 6.jpg
Sập được làm theo phong cách “chân quỳ dạ cá”, trang trí hoa thị, hoa cúc cách điệu.

Được biết, khu vực phát hiện sập đá xưa thuộc xứ Đồng Tráng, là điểm tụ cư của hàng chục hộ gia đình. Trong khu vực này có ngôi đình Trại Ảnh, nằm ở ngoài đê, bên tả dòng sông Bôi nên thường xuyên bị lũ lụt.

W-Sập đá 7.jpg
Các trang trí sập mang phong cách đậm nét mỹ thuật thời Hậu Lê. 

Vào những năm 1960, nhân dân đã chuyển hết vào phía trong đê sinh sống, một số vật liệu kiến trúc ngôi đình Trại Ảnh cũng được dỡ về phục vụ xây dựng công trình trạm y tế xã. Rất có thể đây là sập đá phục vụ lễ nghi tín ngưỡng trong đình Trại Ảnh còn sót lại. 

W-Sập đá 5.jpg
Sập có niên đại khoảng cuối thế kỷ XVI, đầu thế kỷ XVII thời Lê Trung Hưng (1533 - 1789), trang trí có nhiều nét giống sập đá ở đền thờ Đinh Tiên Hoàng tại Khu di tích lịch sử văn hóa Cố đô Hoa Lư.
W-Sập đá 8.jpg
Rồng chầu được thể hiện một cách khỏe khoắn, thân mập, đuôi thẳng.

Tin xem thêm

Sản vật cá dầm xanh nuôi càng lâu càng ngon ở Phú Thọ, giá 400 nghìn/kg

Văn hoá và du lịch
20/11/2026 09:36

Được nuôi từ nguồn nước suối sạch, ăn thức ăn tự nhiên, sản vật này ở xã Vân Sơn (Phú Thọ) gây ấn tượng bởi thịt săn chắc, dai và có vị ngọt thơm. Sản vật càng nuôi lâu,...

Vợ chồng Mỹ đưa 4 con đến Việt Nam sinh sống, gắn bó hơn 10 năm vẫn mê

Văn hoá và du lịch
20/11/2026 09:36

Từng cùng nhau đi qua hơn 50 quốc gia, vợ chồng Marissa Goldstein và Adam vẫn chọn Việt Nam làm nơi gắn bó lâu dài. Từ chuyến đi dự định kéo dài 3 tháng, cặp đôi cùng 4 c...

Đến Huế, những nhóm khách nào được giảm đến 50% phí tham quan di tích?

Văn hoá và du lịch
17/11/2026 10:29

Thành phố Huế vừa ban hành 3 quyết định giảm phí tham quan di tích thuộc Quần thể di tích Cố đô Huế đối với khách sử dụng các tuyến giao thông du lịch mới, khách MICE và ...

Đà Nẵng, Hội An lọt top 10 ‘điểm đáng đến nhất Châu Á’ năm 2027

Văn hoá và du lịch
17/11/2026 10:28

Lonely Planet đưa Đà Nẵng và Hội An vào danh sách 26 điểm đến đáng ghé thăm nhất châu Á năm 2027 nhờ sức hút cảnh quan, di sản và trải nghiệm văn hóa đặc sắc.

Quán bánh ướt hơn 50 tuổi ở TPHCM, chủ chưa bán khách đã xếp hàng chờ

Văn hoá và du lịch
17/11/2026 10:27

Quán bánh ướt đèn dầu ở TPHCM được cho đã ngoài 50 tuổi, luôn đông khách. Mỗi tối, dù chưa đến giờ mở bán, nhiều người đã đến xếp hàng chờ mua. Quán “bánh ướt đèn dầu”

Tràng An được vinh danh trong top 100 di sản địa chất thế giới

Văn hoá và du lịch
13/11/2026 10:10

Quần thể danh thắng Tràng An vừa được Liên hiệp Quốc tế các Khoa học Địa chất vinh danh nằm trong top 100 địa điểm di sản địa chất thế giới.

Huyền tích quẻ bói của vua Trần Nhân Tông trong hang động cổ ở Ninh Bình

Văn hoá và du lịch
13/11/2026 10:08

Ẩn sâu giữa núi đá Ninh Bình, Hang Bói không chỉ lưu giữ dấu tích cư trú của người tiền sử hơn 12.000 năm trước mà còn gắn với huyền tích vua Trần Nhân Tông gieo quẻ bói,...

Khách đi phà tới khu chợ toàn gian hàng lợp lá, thử 3 món hết 60.000 ở miền Tây

Văn hoá và du lịch
13/11/2026 10:07

Không chỉ gây ấn tượng với những gian hàng mộc mạc làm từ tre nứa, khu chợ nằm giữa cù lao miền Tây còn hút khách bởi nhiều món ăn ngon và trải nghiệm văn hóa miệt vườn. ...

3 đặc sản nhất định phải thử khi đến Jeju mùa thu

Văn hoá và du lịch
13/11/2026 10:06

HÀN QUỐC - Thịt lợn đen nướng, bánh gạo kê truyền thống và những trái quýt chín mọng là 3 đặc sản du khách không nên bỏ qua khi ghé thăm đảo Jeju.